{"id":3318,"date":"2022-10-21T13:03:01","date_gmt":"2022-10-21T11:03:01","guid":{"rendered":"https:\/\/lodz-future.eu\/?p=3318"},"modified":"2022-12-22T14:02:34","modified_gmt":"2022-12-22T13:02:34","slug":"tajemnice-lodzkiego-podziemia-historia-powstania-wyjatkowego-systemu-wodno-kanalizacyjnego-w-miescie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lodz-future.eu\/pl\/eternal-tajemnice-lodzkiego-podziemia-historia-powstania-wyjatkowego-systemu-wodno-kanalizacyjnego-w-miescie","title":{"rendered":"Tajemnice \u0142\u00f3dzkiego podziemia: historia powstania wyj\u0105tkowego systemu wodno-kanalizacyjnego w mie\u015bcie"},"content":{"rendered":"\n

Wiele europejskich miast o wielowiekowej historii mo\u017ce poszczyci\u0107 si\u0119 wyst\u0119powaniem podziemnych katakumb, tuneli i kana\u0142\u00f3w \u015bciekowych. Polskie miasto \u0141\u00f3d\u017a jest jednym z tych, kt\u00f3re potrafi\u0105 oczarowa\u0107 unikalnym podziemnym systemem wodno-kanalizacyjnym, zbudowanym w XX wieku.<\/em> To jeden ze strategicznych obiekt\u00f3w miasta, wi\u0119c nie ka\u017cdy zainteresowany ma szcz\u0119\u015bcie odwiedzi\u0107 \u0142\u00f3dzkie lochy. Jednak mniej wi\u0119cej co roku jeden ze zbiornik\u00f3w wody pitnej jest opr\u00f3\u017cniany w celu oczyszczenia. Wtedy mo\u017cna zobaczy\u0107 prawdziwe pi\u0119kno tego wyj\u0105tkowego obiektu – wpuszczani s\u0105 tu dziennikarze, fotografowie, badacze, a czasem nawet muzycy. Kiedy\u015b odbywa\u0142 si\u0119 tu nawet podziemny koncert – pisze lodz-future.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

\u0141\u00f3dzka kanalizacja – przedsi\u0119wzi\u0119cie na du\u017c\u0105 skal\u0119<\/h2>\n\n\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Na prze\u0142omie XIX i XX wieku \u0141\u00f3d\u017a by\u0142a ju\u017c du\u017cym miastem przemys\u0142owym. Ca\u0142e imperia tekstylne i fabryki pracowa\u0142y tu na pe\u0142nych obrotach, a industrializacja przebiega\u0142a w przyspieszonym tempie.<\/p>\n\n\n\n

Mimo \u017ce miasto by\u0142o jednym z najwi\u0119kszych nie tylko w Polsce, ale i w Europie, w\u0142adze \u0141odzi nie spieszy\u0142y si\u0119 z budow\u0105 wodoci\u0105g\u00f3w i kanalizacji. Jednak w 1901 roku miejscowej spo\u0142eczno\u015bci uda\u0142o si\u0119 przekona\u0107 zarz\u0105dzaj\u0105cych do opracowania wst\u0119pnej koncepcji kanalizacji. Projekt zosta\u0142 zrealizowany przez angielskiego in\u017cyniera budownictwa l\u0105dowego Williama Lindleya Jr. Prace nad nim trwa\u0142y przez ponad 8 lat. I tak, w 1909 roku W. Lindley  przedstawi\u0142 w\u0142adzom gotowy plan zaopatrzenia w wod\u0119 miasta \u0141\u00f3d\u017a.<\/p>\n\n\n\n

Projekt architektoniczny W. Lindleya imponowa\u0142 przede wszystkim tym, \u017ce by\u0142 realizowany na du\u017c\u0105 skal\u0119: tak naprawd\u0119, mia\u0142 kr\u00f3lewski rozmach. Plany przedsi\u0119wzi\u0119cia by\u0142y tak du\u017ce, \u017ce \u200b\u200bw\u0142adze miasta, kalkuluj\u0105c potencjalne koszty, od\u0142o\u017cy\u0142y pomys\u0142 realizacji budowy na d\u0142ugi czas.<\/p>\n\n\n\n

Polskie w\u0142adze powr\u00f3ci\u0142y do \u200b\u200bprojektu W. Lindleya w 1918 roku, po odzyskaniu przez kraj niepodleg\u0142o\u015bci. Sam W. Lindley, autor unikalnej \u0142\u00f3dzkiej sieci wodoci\u0105gowej i kanalizacyjnej, zmar\u0142 w 1917 roku – in\u017cynier nigdy nie doczeka\u0142 realizacji swojego pomys\u0142u.<\/p>\n\n\n\n

W 1919 roku zdecydowano si\u0119 na budow\u0119 wodoci\u0105gu i kanalizacji wed\u0142ug projektu W. Lindleya. Nowym kierownikiem budowy zosta\u0142 in\u017c. Stefan Skrzywan – ucze\u0144 W. Lindleya W\u0142adze miasta przeznaczy\u0142y ogromn\u0105 sum\u0119 5 mln z\u0142 na budow\u0119 \u0142\u00f3dzkiej sieci wodoci\u0105gowej i kanalizacyjnej, pomimo tego, \u017ce w tamtych latach gospodarka Polski nie prze\u017cywa\u0142a najlepszych czas\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Wed\u0142ug pomys\u0142u W. Lindleya zbiornik na wod\u0119 pitn\u0105 mia\u0142 powsta\u0107 w najwy\u017cszym punkcie miasta – prawie 300 metr\u00f3w nad poziomem morza. Mia\u0142 pe\u0142ni\u0107 rol\u0119 ogromnej wie\u017cy wodnej. By\u0142 wy\u0142o\u017cony ceg\u0142ami o specyficznym jasnoczerwonym kolorze, wyprodukowanymi wed\u0142ug specjalnej technologii. Projekt uda\u0142o si\u0119 zrealizowa\u0107 w latach 1935-1937. Zbiornik ma wygl\u0105d kopu\u0142, kt\u00f3re wydaj\u0105 si\u0119 by\u0107 wsparte na kolumnach.<\/p>\n\n\n\n

W sumie przed wybuchem II wojny \u015bwiatowej zbudowano 105 kilometr\u00f3w tuneli kanalizacyjnych. Jedna trzecia mieszka\u0144c\u00f3w miasta zacz\u0119\u0142a korzysta\u0107 z kanalizacji.<\/p>\n\n\n\n

Dwa dok\u0142adnie takie same zbiorniki pojawi\u0142y si\u0119 w latach 1949-1953. Z kolei 10 lat p\u00f3\u017aniej pojawi\u0142o si\u0119 6 kolejnych zbiornik\u00f3w, cho\u0107 \u017celbetowych. Ich \u0142\u0105czna pojemno\u015b\u0107 to 40 tys. metr\u00f3w sze\u015bciennych wody. Og\u00f3lnie ca\u0142y system zbiornik\u00f3w na drenach mo\u017ce pomie\u015bci\u0107 100 tys. metr\u00f3w sze\u015bciennych wody, dlatego s\u0142usznie jest uwa\u017cany za najwi\u0119kszy nie tylko w Polsce, ale i w Europie.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Nigdy nie pojawiaj\u0105 si\u0119 w\u0105tpliwo\u015bci co do czysto\u015bci wody, poniewa\u017c woda w systemie stale si\u0119 zmienia ze wzgl\u0119du na du\u017ce nat\u0119\u017cenie przep\u0142ywu – przez system pompuje si\u0119 do 30 mln. metr\u00f3w sze\u015bciennych wody rocznie.<\/p>\n\n\n\n

Du\u017ce zainteresowanie \u201epodziemn\u0105 katedr\u0105\u201d<\/h3>\n\n\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

\u0141\u00f3dzk\u0105 sie\u0107 wodoci\u0105gow\u0105 mo\u017cna uzna\u0107 nie tylko za dzie\u0142o in\u017cynierskie, ale tak\u017ce za unikatowy zabytek architektury miasta. Posiadaj\u0105ce sklepienia, \u0142ukowate stropy, kolumny na rozga\u0142\u0119zionych tunelach, niezwyk\u0142y kolor powierzchni zbiornik\u00f3w (wykonanych z czerwonej ceg\u0142y wypalanej specjaln\u0105 technologi\u0105), r\u00f3\u017cnorodne mostki – wszystko to robi niezapomniane wra\u017cenie na tych, kt\u00f3rzy trafi\u0105 do \u0142\u00f3dzkich podziemi po raz pierwszy.<\/p>\n\n\n\n

Co wi\u0119cej, zbiorniki wodne zosta\u0142y ostatecznie nazwane \u201epodziemnymi katedrami\u201d. S\u0105 regularnie serwisowane przez specjalist\u00f3w miejscowego przedsi\u0119biorstwa wodoci\u0105gowego ZWiK. Przynajmniej raz na 2 lata ka\u017cdy zbiornik jest po kolei opr\u00f3\u017cniany. Jak zosta\u0142o wcze\u015bniej wspomniane, prowadzone s\u0105 w\u00f3wczas prace dezynfekcyjne i renowacyjne. Nast\u0119pnie woda ponownie nape\u0142nia zbiorniki.<\/p>\n\n\n\n

W chwili, gdy unikalne zbiorniki s\u0105 puste, dziennikarze, badacze i tury\u015bci chc\u0105 do nich dotrze\u0107. Oczywi\u015bcie nie ka\u017cdy z nich ma wst\u0119p, poniewa\u017c jest to zamkni\u0119ty strategiczny obiekt miasta. Ci, kt\u00f3rzy mieli szcz\u0119\u015bcie dosta\u0107 si\u0119 do tego miejsca, mogli zrobi\u0107 wyj\u0105tkowe zdj\u0119cia, kt\u00f3re p\u00f3\u017aniej dzi\u0119ki Internetowi sta\u0142y si\u0119 w\u0142asno\u015bci\u0105 \u015bwiatowej spo\u0142eczno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Ciekawostk\u0105 jest, \u017ce w 2012 roku w jednym ze zbiornik\u00f3w zorganizowany zosta\u0142 podziemny koncert. Obecni mogli pobawi\u0107 si\u0119 gr\u0105 na gitarze, skrzypcach i innych instrumentach muzycznych. Trzeba powiedzie\u0107, \u017ce akustyka jest tu oczywi\u015bcie wyj\u0105tkowa.<\/p>\n\n\n\n

Taka oto jest podziemna \u0142\u00f3dzka sie\u0107 wodoci\u0105gowo-kanalizacyjna. Jej majestat i wielko\u015b\u0107 w niczym nie ust\u0119puj\u0105 pa\u0142acom i ko\u015bcio\u0142om. Jednak ukrywa swoj\u0105 urod\u0119 przed ludzkim okiem, kryj\u0105c si\u0119 w pi\u0119knych \u0142\u00f3dzkich podziemiach.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wiele europejskich miast o wielowiekowej historii mo\u017ce poszczyci\u0107 si\u0119 wyst\u0119powaniem podziemnych katakumb, tuneli i kana\u0142\u00f3w \u015bciekowych. Polskie miasto \u0141\u00f3d\u017a jest jednym z tych, kt\u00f3re potrafi\u0105 oczarowa\u0107 unikalnym podziemnym systemem wodno-kanalizacyjnym, zbudowanym w XX wieku. To jeden ze strategicznych obiekt\u00f3w miasta, wi\u0119c nie ka\u017cdy zainteresowany ma szcz\u0119\u015bcie odwiedzi\u0107 \u0142\u00f3dzkie lochy. Jednak mniej wi\u0119cej co roku jeden […]<\/p>\n","protected":false},"author":314,"featured_media":2171,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1116],"tags":[2610,2616,2614,2608,2609,2613,2607,2615,2606,2611],"moimportance":[33],"motype":[1122],"moformat":[18],"class_list":{"0":"post-3318","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-innowacje","8":"tag-budowa-kanalizacji","9":"tag-duze-zainteresowanie-podziemna-katedra","10":"tag-historia-lodzkiego-lochu","11":"tag-historia-sciekow","12":"tag-kanalizacja-w-lodzi","13":"tag-lochy-w-lodzi","14":"tag-lodzka-kanalizacja","15":"tag-powstania-wyjatkowego-systemu-wodno-kanalizacyjnego","16":"tag-tajemnice-lodzkiego-podziemia","17":"tag-wykonanie-sieci-kanalizacyjnej-w-lodzi","18":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","19":"motype-eternal","20":"moformat-vlasna"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lodz-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3318","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lodz-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lodz-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/314"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3318"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/lodz-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3318\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3328,"href":"https:\/\/lodz-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3318\/revisions\/3328"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2171"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lodz-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3318"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3318"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3318"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=3318"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=3318"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=3318"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}